LOCHEM – Wethouder Michiel Rijsberman, die in de gemeente Lochem over asielzaken gaat, reageert op kritiek van omwonenden die aangeven zich niet gehoord te voelen. Hij zegt: “Laat duidelijk zijn dat ik de emoties en zorgen van de omwonenden begrijp. Maar het lijkt vooral een kwestie van dat we hen niet kunnen geven wat ze willen. Dat is: een kleinere opvanglocatie en liever elders in de gemeente. Na een zorgvuldig proces heeft de gemeenteraad besloten dat Ampsen de locatie wordt en dat de schaal passend is. Maar wel met de aantekening dat al het nodige moet worden gedaan om aan de zorgen tegemoet te komen.”
– Wethouder Michiel Rijsberman en het COA reageren in dit artikel op een kritiek van omwonenden, zoals verwoord in DIT BERICHT –
Rijsberman wijst het beeld dat niets met de zorgen en voorstellen van omwonenden is gedaan van de hand. “Allereerst hebben omwonenden in gesprekken met onderzoeksbureau Beke precies kunnen aangeven waar hun zorgen zitten en wat ze vinden dat gedaan moet worden. Alle opmerkingen en voorstellen zijn vermeld en van een beoordeling voorzien. Het rapport van Beke bevat adviezen die daar bij aansluiten. De bijbehorende maatregelen worden uitgevoerd vóór dat de 185 reguliere asielzoekers naar Lochem komen.” Voor de komst van de 65 jongeren hoeft weinig te gebeuren. Het terrein is al sinds de jaren 50 in gebruik als opvanglocatie voor jongeren.
Veel afspraken
De wethouder wijst verder op de bestuursovereenkomst die gemeente en COA hebben gesloten. “Daarbij gaat het om bijna 40 pagina’s. Alles bij elkaar zijn daarin heel veel afspraken vastgelegd”, aldus Rijsberman. Hij reageert onder meer op de kritiek van omwonenden dat zaken teveel in het voordeel van het COA zijn opgeschreven, met als voorbeeld een eventueel hekwerk rond het terrein.
“Langs de Ampsenseweg wordt het terrein deels afgeschermd door bosschages. Als daar een hek moet komen, moeten die struiken weg. Dat wil niet iedereen, dus valt er wat te kiezen. Het COA gaat in overleg met omwonenden.” Volgens de wethouder ziet het COA een eventueel hek overigens vooral als middel om indringers buiten te houden en zeker niet om mensen op te sluiten.
15 jaar
De geldigheidsduur van de bestuursovereenkomst is 15 jaar. Die duur was duidelijk een van de harde noten die moesten worden gekraakt tijdens de onderhandelingen met het COA. Een kortere periode doet iets met de afschrijvingstermijn en heeft dus financiële gevolgen. Rijsberman bestrijdt dat de gemeenteraad een termijn van 10 jaar in beton heeft gegoten. “Er is sprake van 10 jaar, met een verlenging met 5 jaar na evaluatie. Daar gingen we voor, maar het compromis werd 15 jaar waarbij de bestuursovereenkomst elke 5 jaar wordt geëvalueerd. En jaarlijks is er een evaluatie van de dagelijkse gang van zaken.”
Wat betreft de communicatie met omwonenden is vastgelegd dat twee omwonenden zitting nemen in een beheergroep, waar verder de locatiemanagers van het COA en gemeente deel van uitmaken. “Daar wordt steeds overlegd over hoe het gaat en wat er eventueel moet veranderen. Ik hoop vurig dat er, na een gewenningsperiode, een situatie ontstaat zoals bij andere opvanglocaties in het land Daar blijken omwonenden en bewoners het uiteindelijk vaak goed met elkaar te kunnen vinden”, zegt Rijsberman. Veel afspraken in de bestuursovereenkomst zijn afgekeken van een opvanglocatie in Zutphen, waar het naar verluidt erg goed gaat.
Gesprekken
Dan de kritiek uit de buurt op de keuze voor individuele gesprekken met omwonenden en het afwijzen van een plenaire bijeenkomst. “Daarvoor is gekozen omdat uit eerdere gesprekken is gebleken dat iedereen heel individuele zorgen en wensen heeft. Tijdens een bijeenkomst met alle omwonenden zou de behandeling van al die punten veel tijd kosten en dan moet iedereen de hele persoonlijke punten van alle anderen aanhoren.” De gesprekken hebben niet plaatsgebonden omdat alle omwonenden de uitnodiging afwezen.
Reactie COA
Woordvoerster Caroline van Dullemen van het COA bevestigt dat er twee locatiemanagers komen. “Dat gebeurt op veel plaatsen waar zowel jongeren als reguliere asielzoekers worden opgevangen. Van naar elkaar wijzen bij incidenten kan geen sprake zijn. De locatiemanagers staan in nauw contact met elkaar en treden eensgezind naar buiten.” Ook Van Dullemen wijst op de beheergroep die wordt gevormd. “Daar kan alles worden besproken. Van plekken waar bewoners ongewenst rondhangen tot meer verlichting in de buurt.”
Ze vervolgt: “We hebben alle baat bij een goede relatie met omwonenden. Het slaagt alleen als we het samen doen. Het moet allemaal op basis van vertrouwen en aan dat vertrouwen gaan we vanaf dag één bouwen.” De woordvoerster gaat verder in op het incident dat zich vorige week heeft voorgedaan in hotel De Paasberg. Daar ontstond onrust tussen een groep Syrische jongeren en een kleinere groep Eritreërs die daar sinds kort wonen. “Omdat het slechts 20 minuten heeft geduurd en er geen gewonden zijn gevallen, hebben we het als een interne aangelegenheid behandeld”, zo klinkt het.
Twee groepen
“Een van de groepen werd tijdelijk de parkeerplaats opgestuurd om daar af te koelen. Even later dreigde opnieuw onrust en is er opnieuw even politie geweest. Anders dan het komen en gaan van politie hebben omwonenden van het hotel niets gemerkt.” Wethouder Michiel Rijsberman vermoedt dat het ging om het vaststellen van de pikorde tussen twee groepen en zegt geen signalen te hebben ontvangen dat sprake is van een slepende vete.
Op de vraag of iets wordt gedaan om herhaling te voorkomen als de jongeren eenmaal in Ampsen zijn neergestreken zegt Caroline van Dullemen: “Bespreken en opletten wat er speelt, is het enige wat we kunnen doen. Natuurlijk gebeurt overal wel eens wat. Je kunt niet alles voorkomen. Wij niet, de gemeente niet en de politie niet. Garanties geven is dus zinloos.”
Begeleiding
De jongeren staan onder voogdij en worden 24/7 begeleidt. Dat is een groot verschil met de reguliere asielzoekers die later naar Ampsen komen. “Die wonen hier en moeten zich een keer per dag melden. Verder zijn ze redelijk vrij”, zegt wethouder Rijsberman. Welzijn Lochem is ingeschakeld om deze mensen op allerlei vlakken te begeleiden. Bewoners met een verblijfsstatus kunnen bijvoorbeeld aan het werk. Anderen volgen taallessen.
Voordat het voormalige internaat geschikt is voor de opvang van 185 asielzoekers en statushouders vloeit vermoedelijk nog wel het nodige water door de Berkel. Ingewijden denken dat het nog wel tot een jaar kan duren. Of omwonenden zich – zoals ze aankondigden – kunnen verzetten tegen vergunningaanvragen of meldingen van het COA is nog niet duidelijk. Rijsberman: “Het COA weet zelf ook nog niet wat er nodig is voor de opvang. Tegen beslissingen is juridisch verzet mogelijk. Zo hebben we dat geregeld in dit land.”
