LOCHEM/GORSSEL – De gemeenteraadsfracties kregen maandagavond een uitgebreide toelichting op het Integraal Huisvestingsplen (IHP) voor het onderwijs. Het plan zelf ligt er al even, maar Martijn Kogelman van het adviesbureau voor maatschappelijk vastgoed HEMM had toch nog een paar eye-openers in petto voor de raadsleden. Zo zijn compleet energieneutrale schoolgebouwen voorlopig niet haalbaar. En multifunctionele accommodaties, zoals bijvoorbeeld in Gorssel op stapel staat, zijn niet altijd een goed idee.
Het IHP kent een looptijd van 2025 tot en met 2041. Maar voor de concrete uitvoering wordt meestal niet langer dan 4 jaar vooruit gekeken. In 2029 volgt een herziening. Dat is nodig omdat plannen dan kunnen worden aangepast aan de nieuwste technische ontwikkelingen en demografische veranderingen en prognoses. Zo vroeg Jan de Vries van de VVD zich af wat de bouw van misschien wel 600 woningen in Lochem Noordoost betekent voor het onderwijs.
Kleine scholen
Even daarvoor had hij gehoord dat de kern Lochem een duur scholenlandschap kent, met te veel kleine scholen. Volgens Kogelman hield de raadsleden voor dat minimaal 200 leerlingen voor een goed te exploiteren school zorgen. Hij adviseert dan ook om naar mogelijke combinaties van scholen te kijken. Bij de Prins Hendrik en Meester G. Propschool is al sprake van zo’n combinatie.
Veel andere scholen zitten (ver) onder het aantal van 200 leerlingen. In het noordoosten van Lochem is nu geen school in de buurt te vinden. 600 woningen zou op termijn 300 leerlingen kunnen opleveren. Dat zou genoeg zijn voor de stichting van een nieuwe school. Kleinere scholen kunnen alleen starten als dependance van een bestaande school.
Energieneutraal
Vooral de groene fracties in de gemeenteraad stelden vragen over duurzaamheid, circulaire bouwmaterialen en de groene buitenruimte. Daarbij kwam naar voren dat bij scholen voorlopig nog geen recht kan worden gedaan aan het gemeentelijke beleid om op den duur energieneutraal te zijn. Meestal is het dakoppervlak te klein voor genoeg zonnepanelen. En die panelen produceren vooral stroom in de zomer, als de school wekenlang is gesloten. Opslag van veel stroom is nog lastig en duur en bovendien niet duurzaam door grondstoffen die van verre moeten komen en in zichzelf niet duurzaam zijn.
Wethouder Wendy Goodin zei dat bij het opstellen van het nieuwe IHP is gewerkt met gegevens die nu beschikbaar zijn. De opmerking van Karen IJssels van LochemGroen! dat technische ontwikkelingen snel gaan beaamde ze, maar gaf daarbij aan dat niet te voorspellen is wat over meer dan vier jaar vanaf nu beschikbaar is. Dat geldt ook voor de prognoses van leerlingenaantallen. De Dienst Uitvoering Onderwijs voorspelt nu een lichte stijging van het aantal leerling tot 2040, maar die cijfers kunnen veranderen. Ook als Lochem flink gaat bouwen voor jonge gezinnen.
In Gorssel staat een multifunctionele accommodatie (MFA) op stapel, waarin de Vullerschool een plek moet vinden naast sport- en ontmoetingsfaciliteiten. Kogelman waarschuwde dat MFA’s geen tovermiddel zijn. Meerdere vliegen in een klap slaan lijkt mooi, maar er kan ook sprake zijn van een lastige organisatiestructuur en conflicterende belangen. Alleen als aan veel voorwaarden wordt voldaan kan een MFA van nut zijn. Kogelman sprak overigens in het algemeen en velde geen oordeel over de plannen in Gorssel.
Buitenruimte
Wat betreft de buitenruimte moeten scholen vooral hun eigen broek ophouden, zo bleek uit de uitleg die de raadsleden daar maandag over kregen. Zo bleek de term buitenlokaal niet bekend bij de planmaker, terwijl bijvoorbeeld de Poolster Scholen de ontwikkeling daarvan vrij prominent in het eigen strategische beleidsplan hebben staan. Meer bewegen en buitenonderwijs bleek een wens van leerlingen en leerkrachten van de 10 openbare scholen die onder stichting vallen.
De gemeenteraad moet een uitspraak doen over het ambitieniveau bij renovatie en vernieuwbouw van scholen. Het college gaat uit van een programma van het kenniscentrum Ruimte OK. Daarbij wordt de (sobere) wettelijke eisen voor schoolgebouwen opgeplust zodat onder meer voldoende ruimte en een goed en gezond binnenklimaat ontstaan.
Ambitie
Afhankelijk van het lokale ambitieniveau – en vooral ook het geld dat daarvoor beschikbaar is – kunnen nog dingen worden toegevoegd. De schoolbesturen in de gemeente steunen het IHP unaniem, dus als het gaat om ‘de stenen’ zijn er kennelijk weinig extra wensen. De raad kan via amendementen nog wel sleutelen aan het plan. De gemeente gaat uitsluitend over de huisvesting van scholen. Inhoudelijk zijn de schoolbesturen verantwoordelijk.
De Barchschole in Barchem, de Julianaschool in Almen en de Beatrixschool in Harfsen komen in principe in aanmerking voor renovatie of restauratie, tenzij nader onderzoek uitwijst dat nieuwbouw toch een betere optie is. In het westelijke deel van de gemeente – de voormalige gemeente Gorssel – wachten grote opgaven. De Vullerschool in Gorssel, de Van der Hoevenschool in Epse en de Bargeweide in Eefde komen in aanmerking voor vervangende nieuwbouw. Het Suringacollege voor voorgezet speciaal onderwijs (vso) in Eefde wordt uitgebreid.
Prioriteit
En de Joppeschool in Joppe wacht een upgrade. De Rank en de Vennegötte in Lochem hebben een subsidie gekregen voor een plan dat aanstuurt op renavoatie. De uitvoering laat deels nog jaren op zich wachten. De Julianaschool in Almen heeft prioriteit vanwege de sterk verouderde huisvesting.
Het huisvestingsplan komt, vrijwel zeker, op 8 december opnieuw op de agenda. Dan worden insprekers vanuit het plaatselijke onderwijsveld verwacht.
